Όταν ζώα κινδυνεύουν από φυσικές καταστροφές όπως σεισμό, πυρκαγιά, έκρηξη ηφαιστείου ή πλημμύρα, υπάρχουν κάποια βασικά και ασφαλή βήματα που μπορούμε να ακολουθήσουμε για να βοηθήσουμε — πάντα με προσοχή, ώστε να μη θέσουμε και εμείς τον εαυτό μας σε κίνδυνο:
- Διασφαλίζουμε πρώτα τη δική μας ασφάλεια
Πριν πλησιάσουμε το ζώο, ελέγχουμε ότι ο χώρος είναι ασφαλής για εμάς. Δεν μπορούμε να βοηθήσουμε κανέναν, αν βρεθούμε σε κίνδυνο.
2. Ειδοποιούμε τις Αρχές / Κτηνίατρο / Εθελοντικές Ομάδες Διάσωσης
Καλέστε αμέσως αρμόδιους φορείς όπως:
- Πυροσβεστική
- Πολιτική Προστασία
- Εθελοντικές ομάδες διάσωσης ζώων
- Τοπικούς κτηνιάτρους ή φιλοζωικές οργανώσεις -Έχουν τον εξοπλισμό και την εμπειρία να επέμβουν σωστά
3. Εκτιμάμε την κατάσταση του ζώου (από ασφαλή απόσταση)
- Είναι τραυματισμένο;
- Είναι παγιδευμένο;
- Φαίνεται φοβισμένο ή επιθετικό; (Σημαντικό γιατί μπορεί να δαγκώσει/γρατζουνίσει)
4. Αν μπορούμε με ασφάλεια, προσφέρουμε πρώτες βοήθειες
- Για τραυματισμένα ζώα: Σκεπάζουμε με κουβέρτα/ύφασμα για να ηρεμήσει, τοποθετούμε σε κουτί/μεταφορέα.
- Για πτηνά: Χρησιμοποιούμε πετσέτα ή ελαφρύ πανί και τα τοποθετούμε σε χαρτόκουτο με τρύπες.
- Αν έχουν εισπνεύσει καπνό (πυρκαγιά): Τα βγάζουμε αμέσως από την περιοχή και τα πηγαίνουμε σε κτηνίατρο.
5. Μεταφέρουμε το ζώο σε ασφαλές σημείο
Μακριά από κινδύνους, μέχρι να το παραλάβουν ειδικοί ή να του παρασχεθεί φροντίδα.
6. Αν είναι άγριο ζώο — επιπλέον προσοχή
Δεν τα χειριζόμαστε χωρίς γνώσεις ή εξοπλισμό. Ειδοποιούμε ειδικούς άγριας ζωής (όπως ΑΝΙΜΑ, Δασαρχείο κ.λπ).
Μικρό «Κιτ Πρώτων Βοηθειών» για ζώα σε τέτοιες καταστάσεις:
- Πετσέτα/κουβέρτα
- Μεταφορέας ζώων/κουτί
- Γάντια
- Μπολ νερού
- Τρόφιμα (αν υπάρχει χρόνος)
Σύντομη λίστα πρώτων βημάτων για να σώσουμε ζώο σε φυσική καταστροφή
- Πρώτα η δική μας ασφάλεια
- Ειδοποιούμε Αρχές ή Ομάδες Διάσωσης
- Προσεκτική προσέγγιση & Εκτίμηση ζώου
- Πρώτες βοήθειες (αν μπορούμε, με ασφάλεια)
- Μεταφορά σε ασφαλές σημείο
- Παράδοση σε ειδικούς (κτηνίατρο/φιλοζωική)
Οδηγίες ανά είδος καταστροφής
🔥 Πυρκαγιά
- Απομακρύνουμε άμεσα το ζώο από τον καπνό/φλόγες.
- Αν έχει εισπνεύσει καπνό: προσφέρουμε καθαρό αέρα & πάμε επειγόντως σε κτηνίατρο.
- Χρησιμοποιούμε βρεγμένη πετσέτα για να σκεπάσουμε και να ηρεμήσουμε το ζώο.
- Δεν δίνουμε τροφή, αν φαίνεται να έχει αναπνευστικά προβλήματα.
🌊 Πλημμύρα
- Αν το ζώο είναι σε νερά: μεταφέρουμε με ασφάλεια σε στεγνό/υψωμένο σημείο.
- Στεγνώνουμε με πετσέτα, αν είναι υποθερμικό.
- Ελέγχουμε για τραυματισμούς ή σημάδια υποθερμίας.
- Δίνουμε καθαρό νερό (ποτέ νερό πλημμύρας – είναι μολυσμένο).
🌋 Έκρηξη Ηφαιστείου
- Κρατάμε το ζώο μακριά από στάχτη, καπνό και λάβα.
- Αν έχει καλυφθεί με στάχτη: καθαρίζουμε προσεκτικά (όχι με νερό αν η στάχτη είναι καυτή — πρώτα φυσάμε ή τινάζουμε).
- Προσφέρουμε καθαρό αέρα και νερό.
🌍 Σεισμός
- Αν είναι εγκλωβισμένο: καλέστε Πυροσβεστική / διασώστες (μην επιχειρήσετε διάσωση αν υπάρχει κίνδυνος κατάρρευσης).
- Αν το ζώο είναι τρομαγμένο: προσεγγίζουμε ήρεμα, σκεπάζουμε με πετσέτα.
- Δίνουμε νερό και το μεταφέρουμε σε ήσυχο, ασφαλές σημείο.
Συμβουλή: Αν ζείτε σε περιοχή με συχνές καταστροφές, καλό είναι να έχετε ένα Κιτ Εκτάκτου Ανάγκης για ζώα (όπως έχουν και οι άνθρωποι):
Λίστα για Κιτ Εκτάκτου Ανάγκης για ζώα
• Κιτ Εκτάκτου Ανάγκης για Ζώα (για σεισμό, πυρκαγιά, πλημμύρα, κλπ) – πλήρης και πρακτική λίστα που καλύπτει σκύλους, γάτες, πτηνά και μικρά ζώα (όπου χρειάζεται).
🐾 Βασικά είδη (για όλα τα ζώα)
- Μεταφορέας ζώου / Κλουβί (άνετο & γερό)
- Λουρί / Σαμαράκι
- Ετικέτα ταυτοποίησης (με στοιχεία επικοινωνίας)
- Αντίγραφο βιβλιαρίου υγείας/εμβολίων
- Πρόσφατες φωτογραφίες (αν χαθεί το ζώο)
- Πετσέτες / Κουβέρτα (για σκέπασμα, θέρμανση)
- Ποτίστρα / Μπολάκι
- Τρόφιμα (ξηρά τροφή σε σακουλάκι ή κονσέρβα) — για τουλάχιστον 3 ημέρες
- Πόσιμο νερό — τουλάχιστον 2 λίτρα
- Σακούλες περιττωμάτων / Άμμος γάτας (μικρή ποσότητα)
💊 Φαρμακείο Ζώου
- Αντισηπτικό (για τραύματα — ειδικό για ζώα)
- Φυσιολογικός ορός (για μάτια / καθαρισμό)
- Ψαλίδι / Πένσα / Γάντια
- Επίδεσμοι / Γάζες / Αυτοκόλλητες ταινίες
- Αντιπαρασιτικά (αν χρειάζεται)
- Φάρμακα που παίρνει το ζώο (αν υπάρχουν)
🐕 Για σκύλους
- Extra λουρί / Σαμαράκι
- Μασώμενο παιχνίδι (για άγχος)
🐈 Για γάτες
- Λιχουδιές / Παιχνίδι
- Μικρό δοχείο άμμου + λίγη άμμο
🐦 Για πτηνά
- Κλουβί με κλείδωμα
- Σπρέι νερού (για ενυδάτωση φτερών)
- Κάλυμμα κλουβιού (για ηρεμία)
🐇 Για μικρά ζώα (κουνέλια, τρωκτικά)
- Μεταφορέας με εξαερισμό
- Τροφή & χόρτο
- Μικρό μπολάκι νερού
📄 Έγγραφα
- Αριθμός microchip (αν υπάρχει)
- Τηλέφωνα κτηνιάτρων / φιλοζωικών οργανώσεων
- Λίστα φιλικών καταφυγίων ή φίλων που δέχονται ζώα
Συμβουλές:
✔ Φυλάξτε το Κιτ σε σημείο εύκολα προσβάσιμο.
✔ Ελέγχετε κάθε 6 μήνες να ανανεώνονται τρόφιμα/φάρμακα.
✔ Καλό επίσης είναι να υπάρχει ένα μικρό κιτ στο αυτοκίνητο.
Και δύο βίντεο σχετικά με την παροχή βοήθειας σε ζώα από ειδικούς:
Επιμέλεια άρθρου: Αργυριάδου Ευανθία, τελειόφοιτος Κτηνιατρικής Α.Π.Θ.